{"id":6044,"date":"2022-04-21T08:38:19","date_gmt":"2022-04-21T08:38:19","guid":{"rendered":"http:\/\/gbp.rojewo.pl\/?p=6044"},"modified":"2022-04-21T08:52:22","modified_gmt":"2022-04-21T08:52:22","slug":"urodziny-w-szekspira","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/gbp.rojewo.pl\/?p=6044","title":{"rendered":"Urodziny W. Szekspira"},"content":{"rendered":"<div class=\"entry\">\n<div class=\"post-item-single-container\">\n<div class=\"post-content post-single-content\">\n<h2 style=\"text-align: center;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-6045 alignleft\" src=\"http:\/\/gbp.rojewo.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/William-Szekspir-259x300.jpg\" alt=\"\" width=\"259\" height=\"300\" srcset=\"http:\/\/gbp.rojewo.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/William-Szekspir-259x300.jpg 259w, http:\/\/gbp.rojewo.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/04\/William-Szekspir.jpg 351w\" sizes=\"auto, (max-width: 259px) 100vw, 259px\" \/><span style=\"font-size: 32px;\"><em><span style=\"font-family: book antiqua, palatino, serif;\">William Szekspir (org. William Shakespeare)<br \/>\n<\/span><\/em><\/span><\/h2>\n<p style=\"text-align: center;\"><em><span style=\"font-family: book antiqua, palatino, serif; font-size: 28px;\">*angielski poeta, pisarz, dramaturg oraz aktor*<\/span><\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><em><span style=\"font-family: book antiqua, palatino, serif; font-size: 28px;\">*zreformowa\u0142 teatr*<\/span><\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: center;\"><em><span style=\"font-family: book antiqua, palatino, serif; font-size: 28px;\">*jeden z najwybitniejszych postaci angielskiej i \u015bwiatowej literatury* <\/span><\/em><\/p>\n<div class=\"code-block code-block-1\" style=\"text-align: center;\"><\/div>\n<p style=\"text-align: center;\">Urodzi\u0142 si\u0119 w Stratford-upon-Avon prawdopodobnie <strong>23 kwietnia<\/strong> 1564 roku. By\u0142 trzecim z o\u015bmiorga dzieci. Ojciec trudni\u0142 si\u0119 dzia\u0142alno\u015bci\u0105 biznesow\u0105 oraz polityczn\u0105, matka natomiast wnios\u0142a do rodziny \u015bwietne szlacheckie pochodzenie, dzi\u0119ki czemu m\u0142ody William m\u00f3g\u0142 pobiera\u0107 nauki pod okiem najlepszych asystent\u00f3w z Oxfordu. Niestety wkr\u00f3tce ojciec splajtowa\u0142, wi\u0119c zmuszony by\u0142 zarzuci\u0107 nauki. Poszed\u0142 do pracy wykonuj\u0105c czynno\u015bci w kilku magnackich rezydencjach. Pracowa\u0142 tam jako guwerner, sekretarz, a tak\u017ce aktor dworskich przedstawie\u0144. W wieku 18 lat podj\u0105\u0142 decyzj\u0119 wa\u017cn\u0105, bowiem o\u017ceni\u0142 si\u0119 i by ju\u017c wkr\u00f3tce mie\u0107 z wybrank\u0105 tr\u00f3jk\u0119 dzieci. Natomiast jego p\u00f3\u017aniejsze \u017cycie owiane jest niewiadom\u0105. Istniej\u0105 jednak pewne poszlaki, z kt\u00f3rych mo\u017cna wywnioskowa\u0107, i\u017c by\u0142 w grupie teatralnej w Londynie. Tym nie mniej to jedynie wnioski z pog\u0142osek, wi\u0119c znawcy nazywaj\u0105 t\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 jego biografii \u201dlatami straconymi\u201d (\u201dthe lost years\u201d). Dzia\u0142alno\u015b\u0107 artystyczna w latach 1586 \u2013 1612 jest jednak udokumentowana. Zatem studium nad biografi\u0105 Szekspira stanowi jego tw\u00f3rczo\u015b\u0107. Zmar\u0142 w wieku 52 lat, 23 kwietnia 1616, w New Place.<\/p>\n<div class=\"ai-viewport-1 ai-viewport-2\" style=\"text-align: center;\" data-insertion=\"prepend\" data-selector=\".ai-insert-2-84248949\" data-insertion-no-dbg=\"\" data-code=\"PGRpdiBjbGFzcz0nY29kZS1ibG9jayBjb2RlLWJsb2NrLTInIHN0eWxlPSdtYXJnaW46IDhweCAwIDhweCA4cHg7IGZsb2F0OiByaWdodDsnPgo8c2NyaXB0IGFzeW5jIHNyYz0iaHR0cHM6Ly9wYWdlYWQyLmdvb2dsZXN5bmRpY2F0aW9uLmNvbS9wYWdlYWQvanMvYWRzYnlnb29nbGUuanMiPjwvc2NyaXB0Pgo8IS0tIE9ibGljemFMdWR6aS5jb20gLSBUb3AgYXJ0IHJpZ2h0IC0tPgo8aW5zIGNsYXNzPSJhZHNieWdvb2dsZSIKICAgICBzdHlsZT0iZGlzcGxheTppbmxpbmUtYmxvY2s7d2lkdGg6MzAwcHg7aGVpZ2h0OjYwMHB4IgogICAgIGRhdGEtYWQtY2xpZW50PSJjYS1wdWItMjQ2NzM0NTI0MjM3MDIwNyIKICAgICBkYXRhLWFkLXNsb3Q9IjYyNzA2MDA5MzgiPjwvaW5zPgo8c2NyaXB0PgogICAgIChhZHNieWdvb2dsZSA9IHdpbmRvdy5hZHNieWdvb2dsZSB8fCBbXSkucHVzaCh7fSk7Cjwvc2NyaXB0PjwvZGl2Pgo=\" data-block=\"2\">\n<div class=\"code-block code-block-2\"><\/div>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: center;\">William Szekspir by\u0142 wybitnym tw\u00f3rc\u0105 dramatu, a jego tw\u00f3rczo\u015b\u0107 sama zalicza go do najwybitniejszych, i nie tylko angielskich, bowiem wszech czas\u00f3w w og\u00f3le. Jego dzie\u0142a dobrze odzwierciedlaj\u0105 nadej\u015bcie renesansowego przesilenia, kt\u00f3re zapocz\u0105tkowa\u0142o barok, w\u00f3wczas jeszcze epok\u0119 nieznan\u0105 i niedookre\u015blon\u0105. Mia\u0142y ju\u017c przecie\u017c miejsce g\u0142\u0119bokie niepokoje religijne i reformacja, jednocze\u015bnie duch w\u0105tpliwo\u015bci co do samej natury ludzkiej, okazuj\u0105cej si\u0119 wielokrotnie czym\u015b bardziej mrocznym ni\u017c mo\u017cna by przypuszcza\u0107.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\">Pierwszy by\u0142 poemat \u201eWenus i Adonis\u201d, p\u00f3\u017aniej \u201eLukrecja\u201d. Wreszcie cykl \u201eSonet\u00f3w\u201d. Natomiast pierwsza sztuka by\u0142a opowie\u015bci\u0105 o bli\u017aniakach, opatrzon\u0105 tytu\u0142em \u201eKomedia omy\u0142ek\u201d. Satyra, groteska i ironia dominuj\u0105, co te\u017c odnajdujemy w komedii \u201ePoskromienie z\u0142o\u015bnicy\u201d. Wreszcie nadszed\u0142 rok 1596, czyli utw\u00f3r \u201eSen nocy letniej\u201d, niew\u0105tpliwie szczyt osi\u0105gni\u0119\u0107 szekspirowskiego komediopisarstwa. Autor opisuje cz\u0142owieka w zderzeniu z si\u0142ami natury, porz\u0105dek zak\u0142\u00f3cony nieoczekiwanymi wp\u0142ywami zjawisk nadnaturalnych, co rodzi akcj\u0119 ciekaw\u0105 i nieprzewidzian\u0105. Bior\u0105 tu wyra\u017anie g\u00f3r\u0119 elementy ba\u015bniowe oraz brytyjski folklor. P\u00f3\u017aniej wychodzi utw\u00f3r zatytu\u0142owany \u201eJak wam si\u0119 podoba\u201d, przynosz\u0105c w salach teatralnych owacje.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\">Dla Szekspira inspiruj\u0105ce okazuj\u0105 si\u0119 p\u00f3\u017aniej g\u0142\u0119bokie egzystencjalne konkluzje, istna mnogo\u015b\u0107 refleksji. Za pewne towarzyszy\u0142y temu wyt\u0119\u017cone prace literackie, bowiem wida\u0107 w utworach inspiracje tematami, kt\u00f3re do dzi\u015b wymykaj\u0105 si\u0119 nauce. A mowa o takiej chocia\u017cby sztuce jak \u201eKupiec wenecki\u201d, czy te\u017c \u201eMiarka za miark\u0119\u201d. Bohaterzy kre\u015bleni na kartach tych dzie\u0142, okazuj\u0105 si\u0119 by\u0107 podmiotami dzia\u0142a\u0144 si\u0142 co najmniej nieznanych, zaliczanych do transcendencji godz\u0105cej w epokowy racjonalizm.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\">Szekspir by\u0142 dramatopisarzem, natomiast \u017ar\u00f3d\u0142em jego natchnienia by\u0142y fakty historyczne, kt\u00f3re udawa\u0142o mu si\u0119 odnajdywa\u0107 na drodze do doskona\u0142ej fabu\u0142y i zaciekawiaj\u0105cej czytelnika akcji. By\u0142o to doskona\u0142e t\u0142o, by zawrze\u0107 na nim wielo\u015b\u0107 temat\u00f3w, kt\u00f3re widocznie go inspirowa\u0142y. W ten spos\u00f3b powsta\u0142y jego kroniki. Mianowicie takie pozycje jak na przyk\u0142ad \u201eKr\u00f3l Jan\u201d, oraz \u201eHenryk IV\u201d i \u201eRyszard III\u201d. Na \u0142amach tych dzie\u0142 Szekspir zwraca uwag\u0119 na konieczno\u015b\u0107 systematycznej pracy dobrze koresponduj\u0105cej z \u0142adem i porz\u0105dkiem spo\u0142ecznym. Nie tylko jednak sam feudalizm by\u0142 mu wdzi\u0119cznym tematem, poniewa\u017c studiowa\u0142 r\u00f3wnie\u017c rzeczywisto\u015b\u0107 staro\u017cytn\u0105, co wida\u0107 w sztuce \u201eAntoniusz i Kleopatra\u201d czy Juliusz Cezar\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\">Wreszcie nadesz\u0142a s\u0142ynna tragedia Szekspira pochodz\u0105ca z roku 1595, czyli \u201eRomeo i Julia\u201d. Temat mi\u0142o\u015bci tragicznej, wplecionej w konflikt dw\u00f3ch nastawionych do siebie antagonistycznie rod\u00f3w, z kt\u00f3rych to wywodz\u0105 si\u0119 tytu\u0142owi kochankowie. Fina\u0142, jak wiadomo, nie jest przepe\u0142niony happy endem. Natomiast dekada lat 1599 \u2013 1608, jest okresem niezwykle p\u0142odnym. Pojawia si\u0119 w\u00f3wczas tragedia \u201eHamlet\u201d. Pierwszy plan utworu stanowi du\u0144ski ksi\u0105\u017c\u0119, kt\u00f3ry wpada na trop dot\u0105d nieznanej mu rodzinnej tajemnicy. Utw\u00f3r porusza temat warto\u015bci, kierunk\u00f3w egzystencjalnych oraz przedstawia to\u017csamo\u015b\u0107 jako tak\u0105 w roli przejaw\u00f3w ludzkiej natury. Autor pokazuje mechanizm wstrz\u0105su psychicznego jaki dokonuje si\u0119 w momencie wywr\u00f3cenia \u015bwiatopogl\u0105du, tym samym absurdalne zdarzenia. Wreszcie nadchodzi czas na szekspirowskiego \u201eMakbeta\u201d, czyli kwestia ambicji i ch\u0119ci sprawowania nieograniczonej w\u0142adzy, jak r\u00f3wnie\u017c koszt\u00f3w z tym zwi\u0105zanych.<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\">Lata 1608 \u2013 1612 to schy\u0142ek tw\u00f3rczo\u015bci Szekspira. Oznacza\u0142 on zmian\u0119. Dosz\u0142o w\u00f3wczas do pewnych zmian wra\u017cliwo\u015bci odbiorc\u00f3w, kt\u00f3rzy przestali podejmowa\u0107 wymow\u0119 dzie\u0142 trudnych. Wzr\u00f3s\u0142 w\u00f3wczas diametralnie popyt na tw\u00f3rczo\u015b\u0107 l\u017cejsz\u0105, jak na przyk\u0142ad lekkie komedie. Szekspir, jako ten, kt\u00f3ry wychodzi\u0142 naprzeciw oczekiwaniom, chcia\u0142 sprosta\u0107 tym oczekiwaniom. St\u0105d te\u017c dzie\u0142o takie jak \u201eBurza\u201d. Bohaterzy utworu zmagaj\u0105 si\u0119 ze swoimi s\u0142abo\u015bciami, a tak\u017ce w kontek\u015bcie czarodzieja Prospera, kt\u00f3ry zawiaduje niejako ca\u0142a akcj\u0105.<\/p>\n<h2 style=\"text-align: center;\">Ciekawostki o Williamie Szekspirze<\/h2>\n<ul style=\"text-align: center;\">\n<li>Jest wielce prawdopodobne, \u017ce spore fragmenty dzie\u0142 Szekspira zosta\u0142y wypracowane przez innych, wsp\u00f3\u0142czesnych mu tw\u00f3rc\u00f3w.<\/li>\n<li>Szekspir by\u0142 autorem wielu neologizm\u00f3w, u\u017cywanych ju\u017c wcze\u015bniej, ale on wprowadzi\u0142 je do u\u017cytku masowego wykorzystuj\u0105c w swej tw\u00f3rczo\u015bci. Tak jest na przyk\u0142ad ze s\u0142owem \u201eeyeball\u201d (ga\u0142ka oczna), \u201ebloodstained\u201d (splamiony krwi\u0105), \u201eassassination\u201d (zab\u00f3jstwo) i \u201eradiance\u201d (blask). Jest te\u017c autorem wielu zwrot\u00f3w, kt\u00f3re trafi\u0142y do j\u0119zyka potocznego, takich jak cho\u0107by prze\u0142amywanie lod\u00f3w (breaking the ice).<\/li>\n<li>C\u00f3rka Szekspira by\u0142a analfabetk\u0105.<\/li>\n<li>Szekspir nie my\u015bla\u0142 o zachowaniu swych dzie\u0142 dla potomnych, istotny by\u0142 dla niego raczej zysk za \u017cycia, st\u0105d jego starania, by wyj\u015b\u0107 sw\u0105 tw\u00f3rczo\u015bci\u0105 naprzeciw oczekiwaniom jemu wsp\u00f3\u0142czesnych.<\/li>\n<li>Nie wszyscy zgadzali si\u0119, \u017ce Szekspir wielkim poet\u0105 by\u0142. Donios\u0142o\u015b\u0107 jego dzie\u0142 kwestionowa\u0142 z ca\u0142\u0105 moc\u0105 na przyk\u0142ad Wolter, T. S. Eliot, czy te\u017c George Bernard Shaw.<\/li>\n<\/ul>\n<h2 style=\"text-align: center;\">Cytaty Williama Szekspira<\/h2>\n<p style=\"text-align: center;\">\u201ePrawda jest to pies, kt\u00f3rego korbaczem wyganiaj\u0105 do budy; gdy tymczasem ja\u015bnie wielmo\u017cnej bono\u0144skiej suczce wolno przy kominie le\u017ce\u0107 i cuchn\u0105\u0107.\u201d<\/p>\n<div class=\"ai-viewport-1 ai-viewport-2\" data-insertion=\"prepend\" data-selector=\".ai-insert-5-15075306\" data-insertion-no-dbg=\"\" data-code=\"PGRpdiBjbGFzcz0nY29kZS1ibG9jayBjb2RlLWJsb2NrLTUnIHN0eWxlPSdtYXJnaW46IDhweCAwIDhweCA4cHg7IGZsb2F0OiByaWdodDsnPgo8c2NyaXB0IGFzeW5jIHNyYz0iaHR0cHM6Ly9wYWdlYWQyLmdvb2dsZXN5bmRpY2F0aW9uLmNvbS9wYWdlYWQvanMvYWRzYnlnb29nbGUuanMiPjwvc2NyaXB0Pgo8IS0tIE9ibGljemFMdWR6aS5jb20gLSB6IHByYXdlaiBwb2Qga29uaWVjIC0tPgo8aW5zIGNsYXNzPSJhZHNieWdvb2dsZSIKICAgICBzdHlsZT0iZGlzcGxheTppbmxpbmUtYmxvY2s7d2lkdGg6MzAwcHg7aGVpZ2h0OjYwMHB4IgogICAgIGRhdGEtYWQtY2xpZW50PSJjYS1wdWItMjQ2NzM0NTI0MjM3MDIwNyIKICAgICBkYXRhLWFkLXNsb3Q9IjM4MzgxNTY1MTkiPjwvaW5zPgo8c2NyaXB0PgogICAgIChhZHNieWdvb2dsZSA9IHdpbmRvdy5hZHNieWdvb2dsZSB8fCBbXSkucHVzaCh7fSk7Cjwvc2NyaXB0PjwvZGl2Pgo=\" data-block=\"5\">\n<div class=\"code-block code-block-5\" style=\"text-align: center;\"><\/div>\n<\/div>\n<p style=\"text-align: center;\">\u201eZ niczego mo\u017ce by\u0107 tylko nic.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\">\u201eDo mi\u0142osierdzia nie mo\u017cna przymusi\u0107.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\">\u201ePrzecie\u017c i osio\u0142 pozna si\u0119 na tem, kiedy w\u00f3z ci\u0105gnie konia.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\">\u201eJak si\u0119 kobieta uprze, to diab\u0142a przegada.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\">\u201eKochaj wszystkich, ufaj niewielu, nie czy\u0144 krzywdy nikomu.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\">\u201eNowe zwyczaje, jakkolwiek \u015bmieszne, zawsze si\u0119 przyjmuj\u0105.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: center;\">\u201eO wielkie nieba, gdyby tylko ludzie byli wierni, byliby doskonali.\u201d<\/p>\n<h2>\u0179r\u00f3d\u0142a<\/h2>\n<ul>\n<li>https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/William_Szekspir<\/li>\n<li>\u201e300 postaci kt\u00f3re zmieni\u0142y histori\u0119 Polski i \u015bwiata\u201d. Vieograf II, Chorz\u00f3w 2008<\/li>\n<li>https:\/\/biografia24.pl\/william-shakespeare\/<\/li>\n<\/ul>\n<div class=\"rmp-widgets-container rmp-wp-plugin rmp-main-container js-rmp-widgets-container js-rmp-widgets-container--1525\" data-post-id=\"1525\">\n<div class=\"rmp-rating-widget js-rmp-rating-widget\"><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<div class=\"post-switch post-swtich-style1\">\n<div class=\"row\">\n<div class=\"col-md-6\">\n<div class=\"post-switch-next post-switch-item \">\n<div class=\"post-switch-item-content\">\n<div class=\"post-switch-item-right\">\n<p>&nbsp;<\/p>\n<\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>William Szekspir (org. William Shakespeare) *angielski poeta, pisarz, dramaturg oraz aktor* *zreformowa\u0142 teatr* *jeden z najwybitniejszych postaci angielskiej i \u015bwiatowej literatury* Urodzi\u0142 si\u0119 w Stratford-upon-Avon prawdopodobnie 23 kwietnia 1564 roku. By\u0142 trzecim z o\u015bmiorga dzieci. Ojciec trudni\u0142 si\u0119 dzia\u0142alno\u015bci\u0105 biznesow\u0105 oraz polityczn\u0105, matka natomiast wnios\u0142a do rodziny \u015bwietne szlacheckie pochodzenie, dzi\u0119ki czemu m\u0142ody William m\u00f3g\u0142 &#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":6047,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3,9],"tags":[],"class_list":{"0":"post-6044","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-aktualnosci","8":"category-wypozyczalnia-dla-doroslych-z-czytelnia","9":"anons"},"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/gbp.rojewo.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6044","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/gbp.rojewo.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/gbp.rojewo.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/gbp.rojewo.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/gbp.rojewo.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6044"}],"version-history":[{"count":6,"href":"http:\/\/gbp.rojewo.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6044\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6052,"href":"http:\/\/gbp.rojewo.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6044\/revisions\/6052"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/gbp.rojewo.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/6047"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/gbp.rojewo.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6044"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/gbp.rojewo.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6044"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/gbp.rojewo.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6044"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}